Pagina 1 van 1 pagina's

#40 In Europa, in m’n hok

(Ruth en Eddie Frown, historici, in hun slaapkamer in Manchester, met enkele van hun 10.000 boeken. Foto:Terry Dennett.)

Lezen is slecht voor je duimen. Zondagavond keek ik naar In Europa, de documentaire van Geert Mak over (moderne) Europese geschiedenis en onmiddellijk moest ik aan m’n rechterduim denken. Door het lezen van Mak’s boek In Europa, kreeg ik enkele jaren terug een ernstige duimblessure die maanden aanhield ook nog.
Lezen doe ik meestal in bed, maar sommige boeken zijn daar gewoon niet voor geschikt. Te dikke en te lange boeken moet je eigenlijk zittend lezen; horizontaal is het worstelen met zulke volumes. Vooral als je halverwege een heel dik boek bent. Dan maakt het niet uit op welke zij je ligt. Op beide zijden is het boek te zwaar om in e’e'n hand vast te houden. Mijn rechterduim gaf het op.

Een beeldhouwer zonder duimen is een invalide. De duim kreeg fysiotherapie. Wat enigszins belachelijk was. En bovendien niet hielp. Tekenen doe ik links en de linkerduim was nog intact. Daarom heb ik toen veel schetsen gemaakt van objecten die ik graag in het echt wilde uitvoeren. Maar wat is het met schetsen? Ze zijn plat, dat is het. Ik hou van dingen waaraan je je kunt stoten. Dat is m’n persoonlijke hie"rarchie. (Allee. de leestekens doen het weer niet.) Die hi"erarchie gaat wat de kunsten betreft nog verder:
op nummer 1 staat muziek; 2 po"ezie; 3 roman en film; 4 beeldendekunst met A, beelden en B de platte dingen. (Van ballet hou ik niet zo en het zien van toneelvoorstellingen loopt meestal op teleurstelling uit, met veel plaatsvervangende schaamte.)
Als hokjesgeest pas ik het beste - gezien vanuit het standpunt van de maker - in hok 4A.

(Roland Miller zet een bladzijde van zijn bewegende boek op de juiste plaats vast. Het boek beweegt terwijl de drager loopt. Foto:Julian Smith.)

4A is een goed hok. Ruim van binnen en met degelijk uitzicht op een wisselend landschap.
Ik zie er alle kleuren van de zee: het zilver, het grauwe groen ervan bij bewolkte hemel; ik zie de blauw-nat geregende bomen, waar ik elke dag langs fiets. Hun glimmende, bijbelzwarte takken. Ik zie hoe de lage winterzon door die takken schijnt en ons streelt met koud licht. Onze contouren worden scherper, alles wat rafelt is zichtbaar ‘s winters. Alles wat bij lage temperaturen, uitgebeten en wel, stand houdt, is mooi.
’ s Avonds, in de regen, is het anders. De stad is in het donker een leugenares (maar wel een goeie). Ze doet alsof het in alle huizen feest is. Alsof verlichting in het donker, bibberend van de motregen, de weg wijst naar warmte, terwijl we heel goed weten dat het om achterlichten van auto’s gaat, en dat er kantoren worden schoongemaakt met natte dweilen.

Om de hoek is het alweer zomer. In een babyblauwe lucht gaat een klein, eenmotorig vliegtuig. Ik hoor de motor pruttelen. Z’n staart breekt met de belofte dat liefde, of succes gemakkelijk te bereiken zijn. Ze zijn weliswaar vlakbij, maar je moet eerst het geluk hebben mee te mogen met de sleep die het vliegtuig achter zich aantrekt langs witte wolken.
Binnen, in hok 4A, wordt neon-wit opgezogen door het zwart van steenkolen. Alsof ik omringd ben door zelfgemaakte zwarte gaten en in overmoed, als een ouwe Rederijker denk, dat Niets onmogelijk is voor hen die willen( Nil Volentibus Arduum)
Maak een gat. Breng een steen omhoog.
Knip uit het gaas de vormen, verstevig die met een geraamte van hout, beplak ze met papier coll’e, versterk ze met papier mach’e. Schuur, hak, verlijm. En zo staat er weer een zwijgende vriend in m’n hok. Een goed hok.
Zo hoor ook ik tenminste ergens thuis, in Nederland, in Europa.

Pagina 1 van 1 pagina's